نظریه مشورتی ۷/۹۹/۱۹۱

حسب ت بصره 2 ماده 13 قانون آین دادرسی کیفری هر گاه مرتکب جرم بیش از صدور حکم قطعی مبتلا به جنون شود تا زمان افاقه تعقیب و دادرسی متوقف در

اعلام فرمایید می:شود 1 - تصمیم مقتضی اعم از صدور حکم یا قرار چیست؟ آیا قرار»توقف تحقیقات « یا»دادرسی «تا زمان افاقه ص اد ر شود یا قرار موقوفی تعقیب تا زمان افاقه یا اینکه تصمیم دیگری باید اتخاذ شود؟ 2 -احراز افاقه به چه ترتیبی است آیا می بایست پرونده مفتوح و در وقت نظارت قرار گیرد و نسبت به معرفی متهم جهت معاینه به پزشکی قانونی اقدام شود و یا اینکه با وجود صدور حکم یا قرار نه ایی ترتیب دیگری جهت بررس ی موضوع وجود دارد؟

پاسخ: 1 - ابتلای متهم به جنون پس از وقوع جرم و پیش از صدور حکم قطعی از موانع موقتی دعوای عمومی است و تعقیب دعوای عمومی را تا بهبودی کامل وی متوقف می کند. در این صورت به استناد تبصره 2 ماده 13 و ملاک ماده 104 قانون آیین دادرسی کیفری و تبصره 1 ماده 150 قانون مجازات اسلامی در مفروض سؤال، بازپرس یا دادرس دادگاه حسب مورد»قرار توقف تعقیب « یا»قرار توقف دادرسی «صادر می.کنند 2 - اولا، افاقه به معنای بازگشت مجنون به حالت تعادل روانی است به گونه ای که قادر به تشخیص اعمال و ر فتار خود باشد و این مسأله یکی از امور موضوعی است که مقام قضایی باید آن را احراز کند. ثانیا، تبصره 2 ماده 13 قانون آیین دادرسی کیفری و تبصره یک ماده 150 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 دارای دو قسمت است :، در قسمت نخست، مقام قضایی، ملزم به بررسی و احراز افا قه مجنون است و شیوه احراز آن به نظر مقام رسیدگیکننده است و در قسمت دوم افاقه موضوعا منتفی است و حکم این قسمت ناظر بر جرایم حق الناسی مانند قصاص و دیه است که مطابق قسمت اخیر تبصره یک ماده 150 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 ، در این جرایم جنون مرتکب )متهم( قب ل از صدور حکم قطعی، مانع از تعقیب و رسیدگی نمی باشد و تبصره 2 ماده 13 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 در مقام تبیین تشریفات دادرسی و نحوه رسیدگی در این موارد است .،