نظریه مشورتی ۷/۹۸/۱۴۲۹

آیا در طلاق توافقی طرفین می توانند توافق کنند که حضانت دائم فرزند در قبال بذل قسمتی از مهریه با زوجه باشد و پدر حق ملاقات با فرزند را نداشته باشد؟

اولا، با توجه به ماده 1168 قانون مدنی، نگاهداری اطفال حق و تکلیف والدین است و آنان می توانند قطع نظر از سن فرزند مشترک، با توافق انجام حضانت را به یکدیگر محول کنند و در صورتی که احدی از والدین حق حضانت خود را تا مدتی )مثلا تا رسیدن فرزند به سن بلوغ شرعی( به دیگری واگذار کند، این ت وافق طبق ماده 10 قانون مدنی لازم الوفاست و تا انقضای مدت تعیین شده، حق رجوع ندارد. بدیهی است پس از رسیدن طفل به سن بلوغ شرعی، در انتخاب هر یک از والدین جهت ادامه زندگی مختار است. با این وجود ماده 41 قانون حمایت خانواده مصوب 1391 نیز به دادگاه اجازه داده اس ت تا توافقات درباره حضانت کودک را در صورتی که مخالف با مصلحت کودک باشد، نادیده بگیرد و با رعایت مصلحت طفل تصمیم مقتضی اتخاذ کند. بنابراین در فرض سوال، در صورت وجود توافقی بر خلاف مصلحت کودک، دادگاه می تواند با توجه به مفاد ماده 41 قانون مذکور و تبصره ماده 1169 مدنی تصمیم مقتضی را اتخاذ کند .قانون ثانیا، چنان چه دادگاه توافق انجام شده مبنی بر اسقاط حق ملاقات از سوی زوج را مغایر با مصلحت کودک ندانسته و با لحاظ و پذیرش این توافق گواهی عدم امکان سازش صادر کرده باشد، این توافق حائز آثار قانونی است. با این حال چ نان چه زوج متعاقب طلاق اثبات کند به دلیل تغییر شرایط، بهره مندی وی از حق ملاقات به مصلحت کودک است و یا با مصالح کودک در تضاد نیست، می تواند از دادگاه تقاضا کند که در خصوص ملاقات وی با کودک تصمیم دیگری اتخاذ کند. بدیهی است در فرض اخیر زوجه نیز می تواند است رداد مالی که زوج در اسقاط حق ملاقات کودک از وی دریافت کرده است را مطالبه کند .قبال