نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۳/۷۷۱

آیا دعوای ابطال شهادت شهود به جهت عدول از آن و به صورت مستقل ) اثبات حیله ( مسموع است؟ توضیح آنکه بر خی قضات معتقدند با توجه به ماده 429 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 ، شهادت کذب یک قسم حیله است و اثبات آن به دلالت التزامی ) ابلاغ حکم نهایی ( باید در قالب حکم و رسیدگی مستقل باشد؛ اما برخی دیگر معتقدند دعوای مستقل فقط برای اثبات جعلیت اسناد است و نیز دیگ ر حیله های غیر مصرح؛ اما شهادت کذب در زمره این مصادیق نیست و نباید به صورت مستقل مطرح شود و فقط در محکمه جزایی با صدور حکم علیه شهود که از شهادت عدول کرده اند، محقق می شود . اس خ :پ اولا، دعوایی با عنوان ابطال شهادت شهود ی طرح هرگونه دعوا به منظور اثبات کذب بودن شهادت به طرفیت شاهد ،ا فاقد جنبه ترافعی و غیر قابل استماع است . ثانیا، کذب بودن شهادت شهود در صورت اثبات می تواند از مصادیق حیله و تقلب موضوع بند 5 ماده 426 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مص وب 1379 ، قرار گیرد . ثالثا، هر چند کذب بودن شهادت شهود معمولا در پرونده کیفری اثبات می شود؛ اما اثبات آن در دعوای حقوقی به عنوان اثبات رفتار حیله و تقلب آمیز علیه طرف دیگر که در پرونده سابق به شهادت کذب استناد کرده است نیز امکان پذیر است . دکتر احمد محمدی باردئی مدیر کل حقوقی قوه قضاییه