نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۱/۸۸۰

1 - با لحاظ آیین نامه اجرایی سازمان زندان ها و اقدامات تأمینی و تربیتی کشور مصوب 1400 و قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 ، چنانچه زندانی از مرخصی استحقاقی خود که ماهانه سه روز است استفاده کرده باشد، آیا استفاده از مرخصی پایان حبس امکان پذیر است؟ 2 - آیا دادست ان مرکز استان اختیاری در اعطای مرخصی منتهی به پایان حبس در خصوص دیگر حوزه های قض ایی واقع در استان را دارا می باشد؟

1 - اولا، مواد 200 و 202 آیین نامه اجرایی سازمان زندان ها و اقدامات تأمینی و تربیتی اصلاحی 29/10/1400 ریاست محترم قوه قضاییه، با عنایت به ماده 194 این آیین نامه همسو با ماده 520 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 می باشد و اساسا مربوط به مدت مرخصی و چگونگی اعطای آن نیست و در خصوص اعطای مرخصی و مدت آن، قاضی اجرای احکام کیفری باید مطابق ضوابط مربوطه )نظیر آنچه در مواد قانون آیین دادرسی کیفری و از جمله ماده 520 این قانون و همچنین مواد 194 ، 195 ، 196 ، 197 و 198 آیین نامه پیش گفته که عینا مبتنی بر ماده 520 آیین دادرسی کیفری آمده است( رفتار کند .قانون ثانیا، وفق ماده 520 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 و ماده 194 آیین نامه پیش گفته، محکومان می توانند به شرط رعایت ضوابط و مقررات زندان و مشارکت در برنامه های اصلاحی و تربیت ی و کسب امتیازات لازم پس از سپردن تأمین مناسب، ماهانه حداکثر سه روز از مرخصی برخوردار شوند؛ بنابراین، اعطای مرخصی به محکومان از یک سو مشروط به دارا بودن شرایط مقرر در این ماده و منوط به سپردن تأمین مناسب می¬ باشد و از سوی دیگر، مدت استفاده از مرخصی» حداکثر سه روز « در هر ماه است و نه»سه روز « در هر ماه؛ در نتیجه به تشخیص مقام اعطاکننده ممکن است کمتر از سه روز در هر ماه نیز باشد. با توجه به مراتب یادشده، گرچه از مواد موصوف استفاده نمی شود که هر زندانی سه روز در هر ماه مرخصی استحقاقی دارد و به طور خودکار ذخیره می شود، اما هرگاه شخصی در طول مدت سپری کردن محکومیت، نتواند از تمام یا بخشی از مرخصی که به تشخیص مقام اعطاکننده واجد شرایط استفاده از آن است؛ بهره مند شود، اعطای مجموع آن در پایان این مدت با لحاظ مواد 200 و 202 نامه پیش گفته بلامانع است. شایان ذکر است اعطای مرخصی در هر صورت نمی تواند بیشتر از ح داکثر مقرر در ماده 520 و ماده 194 آیین نامه یادشده باشد و در خصوص تمامی جرایم، چنانچه مجموع مرخصی استحقاقی زندانی به میزان مقرر در استعلام باشد، اعطای آن در قالب مرخصی منتهی به آ زادی است و نوع جرم )محکومیت( از این حیث تأثیری ندارد بلا.مانع 2 - نظارت دادستان شهرستان مرکز استان بر اقدامات دادستان ها و مقامات قضایی دادسراهای شهرستان های آن استان و اشخاصی که وظایف دادستان را در حوزه قضایی بخش بر عهده دارند، در ماده 27 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392، به معنای دخالت در امور مربوط به وظایف اداری و قضایی آن ها نیست؛ با این توضیح که دادستان شهرستان مرکز استان، حق دخالت در اقدامات قضایی مقامات دادسراهای شهرستان های آن استان را نداشته و صرفا بر اجرای صحیح قانون در دادسرای مزبور نظارت دارد و عنداللزوم تعلیمات لازم را ارائه و مراتب اجرای قانون را تذکر می دهد؛ بدون آن که در روند پرونده های مربوط در عمل دخالتی داشته باشد و لذا نظارت مزبور باید به گونه ای باشد که اعمال مدیریت از سوی رئیس دادگستری شهرستان و دادستان شهرستان و اشخ ا صی که وظایف دادستان را در حوزه قضایی بخش بر عهده دارند، مختل نشود؛ بنابراین اعطای مرخصی منتهی به پایان حبس از سوی دادستان مرکز استان به زندانیان دیگر حوزه های قضایی آن استان منتفی است دکتر احمد محمدی باردئی مدیر کل حقوقی قوه قضاییه