نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۱/۶۸۸

1 - با توجه به بند 2 ماده 500 قانون مجازات (مکرر اسلامی)تعزیرات 1375 افرادی که به رمالی یا اصطلاحا آیا دعانویس شهرت دارند و در خصوص افرادی که به آنها مراجعه می کنند، ادعای آنها این است که با اجنه در ارتباط بوده و یا از ماورای عالم ماده به آنها وحی می شود بدون آنکه فعالیت تبلیغی یا آموزشی داشته باشند، شامل این ماده می شوند یا این که باید نسبت به اعمال خود فعالیت آموزشی و تبلیغی داشته باشند تا مشمول مقرره قانونی قرار گیرند؟ 2 - آیا با توجه به صدر ماده که اشاره به گروه و فرقه یا جمعیت دارد منصرف از مواردی است که فردی به صورت واحد و خارج از هرگونه فرقه یا گروهی مرتکب اعمال مذکو ر شود یا این که صدر ماده حصری نبوده و از باب تمثیل می ب اشد؟ 3 - در کل قید فعالیت تبلیغی و آموزشی در بند 2 مقرره مذکور به چه معناست و شامل چه مواردی می شود؟

1 - با توجه به رکن مادی بزه موضوع بند 2 ماده 500 قانون مجازات اسلامی (مکرر )تعزیرات 1375 رفتار فردی که به دعانویسی اشتغال دارد یا ادعای ارتباط با اجنه یا غیب گویی دارد، از شمول مقررات این بند خارج است و تشخیص این که این رفتار با کدام یک از قوانین کیفری منطبق است به عهده قاضی است رسیدگی.کننده 2 - اقدامات مندرج در بندهای 1 و 2 ماده 500 مکرر قانون پیش گفته با عنایت به متن این ماده، در صورتی که در قالب گروه، فرقه، جمعیت یا مانند آن ها صورت گیرد، مرتکب یا مرتکبان مشمول مجازات مقرر در ماده یادشده هستند؛ ولی اگر فردی در غیر قالب گروه، فرقه، یا جمعیت مرتکب رفتارهای مذکور در بندهای 1 و 2 ماده مورد بحث شود؛ ا ز شمول مقررات این ماده خارج است و ممکن است رفتار وی با عناوین کیفری دیگری قابل پیگرد باشد که تشخیص آن به عهده قاضی به موضوع است رسیدگی.کننده 3 - منظور از تبلیغ در بند 2 ماده 500 مکرر قانون یادشده، گسترش دادن و انتشار مطالب و موضوعات انحرافی، مغایر و یا مخل به شرع مقدس اسلام است به هر طریقی که در قالب گروه، فرقه یا جمعیت صورت گیرد و منظور از فعالیت آموزشی، تعلیم دادن مطالب و مسائل انحرافی، مغایر یا مخل به شرع مقدس اسلام است به هر طریقی که در قالب گروه یا فرقه یا جمعیت انجام.شود