نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۰/۱۴۶

در خصوص بزه تغییر کاربری غیر مجاز اراضی و باغی که مستوجب جزای نقدی و قلع و قمع بنای غیر مجاز لطفا در خصوص سؤالات ذیل ارشاد فرمایید :است، 1 - با توجه به این که طبق رأی وحدت رویه 730 - 1392/3/28 قلع و قمع بنا جزء لاینفک حکم کیفری است و با عنایت به این که مشمول تبصره 3 ماده 19 قانون مجازات اسلامی می باشد، با این وصف قلع و قمع مجازات است یا این که مجازات نبوده و جنبه حقوقی محض دارد؟ 2 - با توجه به

سؤال قبل و با توجه به این که مجازات جن به شخصی دارد و اشخاص ثالث را متأثر نمی کند، آیا دعوای اعتراض ثالث صرفا نسبت به قلع و قمع بنا قابل پذیرش است؟ 3 - چنانچه دعوای اعتراض ثالث قابل پذیرش باشد با پذیرش اعتراض حکم صرفا نسبت به قلع و قمع نقض می شود یا با توجه به این که قابل تفکیک نمی باشد، کل حک م باید الغا شود و در این صورت حکم محکومیت محکوم علیه که بدون اعتراض قطعیت یافته چه می شود؟

پاسخ: 1 - در تقسیم بندی مجازات های تعزیری به شرح ماده 19 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 ، مجازاتی تحت عنوان»قلع و قمع « وجود ندارد؛ لذا قلع و قمع بنا موضوع ماده 3 قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغ ها مصوب 1374 با اصلاحات و الحاقات بعدی نیز ماهیت مجازات را ندارد؛ بلکه ماهیت حقوقی دارد و تکلیف دادگاه رسیدگی کننده به بزه تغییر کاربری غیر مجاز است که در صورت احراز تحقق این بزه، حکم به قلع و قمع بنا به استناد ماده 3 قا نون حفظ کاربری اراضی زراعی و صادر کند باغ.ها 2 - در صورتی که شخص ثالث نسبت به حکم دادگاه کیفری راجع به قلع و قمع بنا و مستحدثات، به ادعای مالکیت معترض باشد، مطابق تبصره 2 ماده 148 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 رفتار خواهد شد و چنانچه شخص ثالث، متصرف ملک مربوطه باشد، با توجه به اعتراض وی تا تعیین تکلیف قطعی از سوی دادگاه کیفری رسیدگی کننده به اعتراض، با اتخاذ ملاک از تبصره ماده 478 قانون یادشده، اجرای حکم قلع و متوقف خواهد شد .قمع - توقف اجرای حکم کیفری محتاج ن ص است و اعتراض ثالث نسبت به جنبه مدنی رأی کیفری مطابق ماده 494 از موارد توقف اجرای بخش کیفری دادنامه نیست. بدیهی است در صورت تحقق شرایط قانونی، این امر از موجبات اعاده دادرسی باشد می.تواند دکتر احمد محمدی باردئی